Egzersiz ve Yaşlılık İlişkisi

Gelişen teknolojiyle birlikte toplumlarda yaşlı nüfusu oranında artışlar görülmektedir.Artık insanlar daha sağlıklı ve daha uzun yaşamaanın yollarını aramakta.

Yaşlılık, tüm organ sistemlerinde yapısal ve fonksiyonel değişiklikler ve bunun sonucu olarak da başlıca aerobik kapasite, kas kitlesi ve kas gücünde azalma ile karakterizedir. Toplum içindeki yaşlı nüfusun oranı giderek artmaktadır ve kişiler daha sağlıklı,kaliteli ve uzun bir yaşam arayışı içine girmektedir. Bu aşamada da fiziksel aktivîtenin ve egzersizin önemi gündeme gelmektedir. Yaşlılık denildiği zaman genellikle kronolojik yaş dikkate alınır. Ancak bireylerin özellikleri birbirinden farklıdır ve kronolojik ve fiziksel yaş arasındaki ilişki de genellikle zayıftır . Kronolojik yaş
kişinin fiziksel durumunu ve fonksiyonel kapasitesini tam olarak yansıtmaz . Bu nedenle yaşlılığı gösteren en önemli gösterge, fonksiyonel kapasite ve disabilitedir. Fonksiyonel kapasiteyi artırmak ana hedef olmalıdır. Fonksiyonel kapasiteyi artırmanın amacı ise yaşam kalitesini artırmaktır.

Doksanlı yıllarda, 65 yaş üzerindeki Amerikalıların %30’nun düzenli egzersiz yaptığı saptanmıştır ve bu oranın% 6 0’lara çıkarmak hedef olarak öngörülmüştür . Ülkemizde bu oranın çok daha düşük olduğunu tahmin etmek zor değildir. Türkiye’nin nüfus yapısı genç olmakla birlikte, yaşlı nüfus oranı geçmiş yıllara göre artış kaydetmektedir
Egzersizin yararları herkes tarafından kabul edilen bîr gerçektir. egzersizin ve aktif yaşam tarzının faydaları konusunda gerekli bilgiye sahip olmalı ve hastalarını yeterince bilgilendirmelidirler. Bazı sağlık organizasyonları, hastalar ve sağlıklı kişilerde egzersizin faydaları ve uygulamaları konusunda öneriler yayınlamıştır

Yaşlılarda egzersiz hangi sistemler üzerinde etkilidir ?

1.Vücut kompozisyonundaki değişikliklere yararları

Yaşlanma ile ilişkili en sabit bulgulardan birisi vücut kompozisyonundaki değişikliklerdir. Yaşlılıkta kas kitlesi ve kuvveti azalır, relatif olarak vücut yağ oranında artış oluşur, konnektif doku elastikiyetini kaybeder ve kemik mineral yoğunluğu azalır . Vücut
kompozisyonundaki değişiklikler sonucu fiziksel ve kognitif fonksiyonlar bozulur, yaşam kalitesi düşer. Obezite esas olarak sedanter yaşam ile ilişkilidir .Eğer kalori alımı değişmez ise, sedanter yaşamda da kalori ihtiyacında azalma olacağından, yaşla birlikte vücut yağ oranı artar

2. Kas kuvveti, denge ve düşmeye yararları

Yaşlılıkta, kas kuvvetindeki azalma, fiziksel aktivite azlığı, kardiovasküler sistem fonksiyon kaybı ve sonucunda dolaşım bozukluğu gibi faktörlerin kompleks kombinasyonu ile gerçekleşir. Değişik kas gruplarında değişik sonuçlar elde edilmesine rağmen, kas kuvvetinin 50-70 yaş arasında %30-50 oranında azaldığı saptanmıştır . Üstelik aktif kişilerdeki kayıp, aktif olmayanlara göre
daha düşük olarak bulunmuştur . Yapılan çalışmalarda dirençli egzersizlerin, çok ileri yaşlılarda
bile kas kuvveti ve yürüme hızında artış, denge, spontan aktivite düzeyleri, günlük yaşam aktiviteleri ve merdiven çıkma yeteneğinde gelişmeye etkili olduğu saptanmıştır

3. Kronik hastalıklara yararları

Fiziksel inaktivite kronik kalp hastalıkları, hipertansiyon (HT), Diyabet DM,osteo-poroz ve obesite gibi kronik hastalıklar için risk faktörüdür American Heart Association (AHA), inaktivitenin koroner arter hastalığı için önlenebilir bir risk faktörü olduğunu ve egzersizin kardiovasküler fonksiyonel kapasiteyi artırdığını bildirmişti

4. Kas-İskelet sistemi hastalıklarına yararları

Romatoid artrit ve osteoartrit (OA) gibi romatizmal hastalıklar daha çok ileri yaşlarda görülmektedir ve bu hastalıklarda eklem ağrısının azaltılması, eklem fonksiyonlarının ve hareket açıklığının
korunmasında egzersizlerin rolü çok önemlidir. OA yaşlılarda ağrı ve düşkünlüğün en sık nedenlerinden bindir. Egzersiz OA’li yaşlılarda ağrıyı ve düşkünlüğü azaltıp, fonksiyonel
kapasiteyi artırır.

5. Yaşam süresine etkisi

Önceden sedanter olup, kondüsyon düzeyini geliştiren kişilerde de toplam mortalitenin %44, KVS
hastalığından ölüm riskinin ise %42 azaldığı bulunmuştur

6. Psikolojik yararları

Yaşlılarda depresyon ve depresif semptomlar da yaygındır. Egzersiz ve fiziksel aktivite artışının depresif semptomları ve anksiyeteyi, hatta depresyon gelişimi riskini azalttığı bildirilmiştir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir